Gehoorbescherming voor bouw en industrie
Op de bouwplaats en in de werkplaats zit je al snel boven de 85 dB(A). Otoplastieken op maat met een DI-filter dempen het machinelawaai. Collega's, de kraanmachinist en achteruitrijsignalen blijf je horen. In jullie huisstijlkleur, en vanaf 10 medewerkers aangemeten op de bouwplaats of in de hal.
Hoe hard is het op de bouwplaats?
Volandis, het kennis- en adviescentrum voor de bouw, noemt 90 dB(A) als gemiddeld niveau op een bouwplaats. Daarmee zit je boven de draagplicht van 85 dB(A). Losse gereedschappen gaan daar ruim overheen.
Typische geluidsbronnen
-
SlijpmachineSlijpen en doorslijpen95 tot 105 dB(A)
-
HandcirkelzaagZagen van hout en plaatmateriaal99 tot 109 dB(A)
-
Elektrische handboorBoren in beton en steen100 tot 120 dB(A)
-
Steenzaag, machinaalVolgens de Arbocatalogus Bouw & Infra100 tot 120 dB(A)
-
Hameren, slijpen en hakken bij sloopwerkVolgens de Arbocatalogus Bouw & Infra95 tot 115 dB(A)
-
Spijkeren met handhamerImpulsgeluid van korte, harde klappen105 tot 111 dB(A)
-
Mobiele compressor, gedemptOok gedempt vaak nog te hard80 tot 106 dB(A)
Wat je moet blijven horen
-
↺
AchteruitrijsignalenVan shovels, kranen, heftrucks en vrachtwagens die op de bouwplaats manoeuvreren.
-
☎
Aanwijzingen bij hijswerkVan de kraanmachinist of de hijsbegeleider, via de portofoon of op stemafstand.
-
↔
Collega's naast jeEen vraag of waarschuwing, zonder de oordoppen uit te doen.
-
!
Alarm- en ontruimingssignalenIn de hal, in de bouwkeet en op de bouwplaats. Het Arbobesluit noemt de wisselwerking tussen lawaai en waarschuwingssignalen expliciet als onderdeel van de RI&E.
De geluidsniveaus komen uit Volandis, Toolbox Factsheet Lawaai (gemiddelde geluidsniveaus van bronnen in de bouw) en de Arbocatalogus Bouw & Infra (machinaal zagen, handmatig sloopwerk). De drempelwaarden staan op het Arboportaal.
Gehoorbescherming kiezen voor bouw en industrie
Het filter, de regels en wat er nodig is om oordoppen ook echt in te houden.
In de industrie is er continu lawaai én zijn er klappen
De Nederlandse Arbeidsinspectie noemt de metaalindustrie, de houtverwerking, de bouw en de grafische industrie als sectoren waar dagdoses boven de 80 dB(A) voorkomen. Volgens 5xbeter, de arbocatalogus van de metaal, ligt slijpen of blazen met een persluchtpistool gemiddeld rond 100 dB(A).
Daarnaast is er impulsgeluid, met korte en zeer harde pieken. De Arbeidsinspectie noemt het richten van metaal en het werken met een schiethamer als voorbeelden. Die pieken worden apart gemeten, in dB(C).
Waarom gehoorbescherming juist op de bouwplaats zo belangrijk is, lees je in waarom oordoppen in de bouw nodig zijn.
Waarom het DI-filter de standaard is
Ons DI-filter van Dynamic Ear Company dempt de lage tonen vlak, zodat spraak verstaanbaar blijft. Vanaf ongeveer 4 kHz dempt het extra, en daar zit veel schadelijk hoog machinegeluid. In de otoplastiek voor de bouw zit standaard een DI-filter met 26 dB SNR.
Meer demping is niet altijd beter. De Arbeidsinspectie vraagt om gehoorbescherming die de blootstelling tot onder 80 dB(A) brengt. Wie veel te zwaar beschermd is, hoort collega's en signalen slechter en haalt de oordoppen er sneller uit. Omdat het filter wisselbaar is, kiezen we de demping per functie. De DI-serie loopt van 22 tot 26 dB SNR.
DIM alleen bij impulsgeluid
Op de bouwplaats en bij continu machinelawaai is het DI-filter de juiste keuze. Het DIM-filter is een niveauafhankelijk filter voor impulsgeluid, zoals schoten, jacht en vuurwerk. Bij gewoon geluid blijft je omgeving goed hoorbaar en een harde knal wordt extra gedempt.
In de zware industrie, bijvoorbeeld in een smederij of bij persen, kan DIM passen als vooral korte, harde klappen het probleem zijn. Voor continu lawaai is DIM geen vervanging van DI, want de continue demping is lager (15 tot 19 dB SNR). In ons assortiment zit DIM in de otoplastiek voor jagen, schieten en zware industrie.
Wat een bouw- of industriebedrijf moet regelen
Het Arbobesluit werkt met drie drempels voor de dagelijkse blootstelling.
- Boven 80 dB(A) stel je passende, individuele gehoorbescherming beschikbaar en geef je voorlichting. Is er een gezondheidsrisico, dan bied je gehooronderzoek aan.
- Vanaf 85 dB(A) is dragen verplicht en zie je toe op juist gebruik. Je markeert lawaaiplekken, bijvoorbeeld met een pictogram op het bouwhek of de deur van de hal. Je voert een plan met technische en organisatorische maatregelen uit en biedt periodiek gehooronderzoek aan.
- 87 dB(A) is de grenswaarde in het oor, dus met de demping van de gehoorbescherming meegerekend.
De volgorde blijft hetzelfde. Eerst pak je de bron aan, dan scherm je af en daarna beperk je de blootstellingstijd. Pas daarna komt gehoorbescherming. De Arbeidsinspectie verwacht passende, individuele gehoorbeschermers, zeker voor vast personeel dat regelmatig in lawaai werkt.
Herkenbaar, dus gedragen en minder kwijt
Huidkleurige oordoppen zijn op een bouwplaats lastig te controleren. In jullie huisstijlkleur ziet een uitvoerder of preventiemedewerker in één oogopslag of iemand ze draagt. Ligt er een oordop in de bouwkeet of in de bus, dan is meteen duidelijk van welk bedrijf hij is. Kleur en logo veranderen niets aan de bescherming.
Elke otoplastiek wordt geleverd met touwtje, clip en etui. Zo hangt hij om je nek als je even een gesprek voert, en ligt hij niet los in de werkbroek.
Meer manieren om ervoor te zorgen dat je mensen hun oordoppen echt in houden, lees je in zo zorg je dat medewerkers hun gehoorbescherming echt dragen.
Van RI&E tot een beschermde ploeg
Zo pakken we een bouwbedrijf of productielocatie aan.
Geluid in kaart
Uit de RI&E of meting halen we welke functies aan welk lawaai blootstaan.
Filter per functie
DI voor de bouw en voor machinelawaai, DIM alleen in de zware industrie met harde klappen. De kleur kiezen jullie zelf, een eigen logo kan vanaf 10 stuks.
Aanmeten op locatie
Vanaf 10 medewerkers komen we naar de bouwplaats of de hal. Kleinere ploegen, en wie die dag niet kan, gaan langs bij een audicien uit ons netwerk.
In onze eigen busUitreiken en vervangen
Ongeveer drie weken na het aanmeten krijgt elke medewerker zijn eigen otoplastiek met etui. Kwijt? Dan regelen we snel vervanging.
Vragen uit de bouw en industrie
Hoor ik met otoplastieken de kraanmachinist en achteruitrijsignalen nog?
Daar is het DI-filter op gemaakt. Het dempt de lage tonen vlak, zodat spraak verstaanbaar blijft, en dempt extra in het hoge, schadelijke deel van machinegeluid. Kies niet meer demping dan de meting vraagt. Dan blijven ook signalen goed hoorbaar.
Gaan otoplastieken samen met een helm en veiligheidsbril?
Ja. Een otoplastiek zit in de gehoorgang en komt niet in de weg bij een helm, bril of gelaatsscherm. Volandis noemt juist bij oorkappen dat ze slechter dempen bij brildragers en bij gebruik van andere beschermingsmiddelen.
Welk filter krijgt een timmerman en welk een machinist?
Dat hangt af van het geluid. Wie vooral met zagen, boren en slijpen werkt, krijgt een DI-filter. In de bouw is dat altijd het DI-filter. Alleen in de zware industrie met veel harde klappen, zoals bij persen of in een smederij, kan een DIM-filter passen. Omdat het filter wisselbaar is, kan het later nog worden aangepast.
Moet het een otoplastiek zijn, of mogen het wegwerpdoppen zijn?
De wet schrijft geen type voor, wel passende en individuele gehoorbescherming. De Arbeidsinspectie verwacht dat zeker voor vast personeel dat regelmatig in lawaai werkt. Een otoplastiek zit elke keer op dezelfde manier, een schuimdopje dempt maar zo goed als hij is ingedraaid.
Hoe vaak moet de pasvorm worden gecontroleerd?
Volandis adviseert om eens per jaar na te gaan of de otoplastiek nog goed past, omdat de gehoorgang van vorm kan veranderen.