Gehoor­bescherming voor de schietsport op maat

Een schot duurt maar een fractie van een seconde, maar de piek is extreem hoog. Volgens een overzichtsartikel van Meinke en collega's (2017) liggen de piekniveaus van vuurwapens tussen ongeveer 140 en 175 dB. Voor hagelgeweren noemen zij 152 tot 170 dB, voor geweren boven kaliber .22 ongeveer 159 tot 174 dB en voor kleine kalibers als .22 ongeveer 140 tot 144 dB. Zelfs een luchtbuks komt in hun overzicht uit op 117 tot 134 dB.

Piekgeluid meet je in dB(C). Op het werk moet een werkgever vanaf 135 dB(C) gehoorbescherming geven en mag 140 dB(C) nooit overschreden worden, ook niet met de demping van de gehoorbescherming meegerekend. De meeste schoten uit vuurwapens zitten daar ruim boven. Meer over impulsgeluid lees je in ons artikel over gehoorbescherming bij impulsgeluid van schieten, jacht en vuurwerk.

Op een overdekte baan is het risico groter. Volgens Meinke e.a. vergroot schieten in een afgesloten ruimte met weerkaatsende wanden het gevaar voor je gehoor. De knal bereikt je oor dan ook via muren en plafond, en vaak schieten er meerdere schutters tegelijk. Ook naast de schutter is het niet veilig. Op één meter links van de schutter lag de piek in hun overzicht tussen 149 en 167 dB.

Buiten verdwijnt een groot deel van de knal in de open lucht. Daar is een otoplastiek met DIM-filter voor de meeste schutters een goede basis. Schiet je binnen, met zware kalibers of veel series achter elkaar, draag dan ook een kap. Schiet je ook in het veld, lees dan over gehoorbescherming voor de jacht.

Een oordop met een kap erover geeft volgens Meinke e.a. de meeste bescherming bij schieten. Reken wel niet op twee keer zoveel demping. Volgens het Arboportaal dempen twee middelen samen altijd minder dan de twee waarden opgeteld, onder meer omdat geluid ook via je schedel je oor bereikt.

De otoplastiek is in die combinatie de laag die blijft zitten. Zet je tussen twee series je kap af om te overleggen, dan zijn je oren nog beschermd tegen de schoten van anderen. Omdat hij naar jouw oor is gemaakt, zit hij ook elke keer goed. Universele dopjes worden volgens het Arboportaal juist niet altijd goed ingebracht, waardoor ze minder dempen.

Onze Oordoppen voor Jagen en Schieten hebben een DIM-filter van Dynamic Ear Company. De fabrikant omschrijft het als niveauafhankelijke bescherming tegen impulsgeluid, waarbij je je omgeving blijft waarnemen. Je hoort dus je medeschutters en de aanwijzingen op de baan, en bij een knal dempt het filter extra. Volgens de productspecificatie is de SNR 19 dB, met extra bescherming tegen impulsgeluid tot 35 dB.

DIM is geen filter dat zoveel mogelijk dempt. Voor constant lawaai is een DI-filter bedoeld, maar bij stiltes met plotselinge knallen past DIM beter. De filters zijn gecertificeerd en wisselbaar, de otoplastiek zelf is PPE-3 conform EN 352. Alle waarden staan op onze filterpagina.

Bij kleiduivenschieten gebruik je een hagelgeweer en schiet je meerdere series op een dag, soms met twee schoten vlak na elkaar. In De Jager, het blad van de Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging, staat dat een hagelpatroon kaliber 12 een geluidsdruk van ongeveer 150 dB geeft. Het blad schrijft ook dat een rondje kleiduivenschieten zonder gehoorbescherming al slecht is voor je oren.

Oorkappen zijn groter en kunnen volgens hetzelfde artikel hinderen bij het schieten. Een otoplastiek zit niet in de weg als je de kolf tegen je wang legt. Op een parcours sta je bovendien naast andere schutters, dus houd je oordoppen ook in als je even niet aan de beurt bent.

• Meinke e.a. (2017), Prevention of Noise-Induced Hearing Loss from Recreational Firearms, Seminars in Hearing
• De Jager (Koninklijke Nederlandse Jagersvereniging), Gehoorbescherming voor jagers (2020, pdf)
• Nederlandse Arbeidsinspectie, Werkinstructie Blootstelling aan geluid (2025, pdf)
• Arboportaal, Gehoorbescherming
• Dynamic Ear Company, akoestische filters voor otoplastieken

Geschreven door Thijs Worm. Laatst bijgewerkt op 4 oktober 2026.